آموزش ترید و تحلیل تکنیکال - مرکز تحقیقات بلاک چین

کاربرد بلاک چین در بورس و بازارهای سرمایه (بخش دوم)

مزایای بلاک چین برای بازارهای سرمایه

در بخش اول این مقاله در مورد کاربرد بلاک چین و مزایای استفاده از آن در بورس و بازارهای مالی صحبت کردیم. در بخش دوم به معرفی شش حوزه کلیدی می‌پردازیم که پیش از استقبال گسترده از بلاک چین، باید به آنها توجه شود. همچنین شیوه پیاده‌سازی بلاک چین در بازارهای سرمایه را مورد بررسی قرار می‌دهیم.


شش حوزه کلیدی بلاک چین


 

مقیاس‌پذیری تکنولوژی

بلاک چین علیرغم پیشرفت‌های سریعی که دارد، هنوز هم یک تکنولوژی نوظهور تلقی می‌شود. هر روز شاهد هستیم که پلتفرم اصلی بیت کوین ارتقا پیدا می‌کند و در نتیجه، به سوالاتی که در مورد مقیاس‌پذیری و ظرفیت عملیاتی بلاک چین مطرح می‌شوند، پاسخ‌های قانع‌کننده‌تری داده می‌شود؛ با این حال، هنوز سطح استانداردهای بلاک چین به حدی نرسیده که بتواند در بازارهای سرمایه مورد پذیرش قرار بگیرد. اگر بخواهیم یک بخش اصلی از سیستم بازارهای سرمایه را با بلاک چین جایگزین کنیم، با حجم بالایی از مجموعه‌های داده روبرو خواهیم شد که باید به درستی مدیریت شوند. علاوه بر آن، ویژگی‌های امنیتی، ثبات و کارایی بلاک چین مورد استفاده برای اهداف مهم صنعتی نیز باید از استانداردهای بسیار بالایی تبعیت کند. ادغام با سیستم‌های غیربلاک چینی (مانند پلتفرم‌های مدیریت ریسک) نیز یکی از الزاماتی است که باید لحاظ شود.

قوانین و مقررات: سازگاری با هدف

تحول‌ آفرینان سایر صنایع (مانند Airbnb و اوبر) در مقابل رگولاتورها رویکرد «اول انجام بده، سپس عذرخواهی کن» را اتخاذ کرده‌اند. ولی نوآوران بازارهای مالی، پیش از انجام هر گونه اقدامی باید از رگولاتورها اجازه بگیرند. با تبدیل شدن تکنولوژی‌های بلاک چینی به یک بخش جدایی‌ناپذیر از زیرساخت‌های بازار و اجرایی شدن پروتکل‌های اجماعی در شبکه‌ای بین‌المللی از گره‌ها، لازم است که اصول رگولاتوری جدیدی تبیین شوند. به عنوان نمونه، لازم است که در مورد اعضای مسئول در قبال یکپارچگی سیستم، تصمیماتی گرفته شود. همچنین در تعداد قابل توجهی از جنبه‌های قانونی نیز باید تغییراتی صورت بگیرد. به عنوان مثال، تعریف حقوقی پایان فرآیند تسویه باید بازنویسی شود. مکان جغرافیایی نگهداری از داده نیز یکی از مسائلی است که در مسائل قانونی فعلی لحاظ می‌شود، ولی چنین امری با نسخه‌های دفترکل توزیع شده، که از گره‌هایی جهانی تشکیل شده‌اند، همخوانی ندارد.

مکانیزم بلاک چین به گونه‌ای است که رکوردهای آن برگشت‌ناپذیر هستند و اگر شخصی بخواهد داده‌های ثبت شده در شبکه را اصلاح کند، باید تمامی بلوک‌ها را تغییر دهد. این امر یکی از قابلیت‌های امنیتی ذاتی مفهوم بلاک چین به شمار می‌رود، ولی در شرایطی که پس از رسیدگی حقوقی به شکایت‌ها، اعلام شود که لازم است مرجع قضایی مداخلاتی را در شبکه بلاک چینی اعمال کند، این ویژگی ذاتی دردساز خواهد شد. رگولاتورها هرگز قبول نمی‌کنند که یک تکنولوژی، جلوی مداخلات قانونی آنها را بگیرد.

بنابراین، برای این که در صورت عدم تطابق مالکیت واقعی و مالکیت ثبت شده در بلاک چین، امکان دخالت قضایی وجود داشته باشد، باید ویژگی‌های جدیدی به طراحی سیستم افزوده شود (دست کم برای دارایی‌ها). چنین امری از طریق رویکرد کلید چندگانه (با ترکیب کلیدهای نهاد سپرده‌گذاری مرکزی اوراق بهادار، صادر کننده و رگولاتور) امکان‌پذیر می‌شود. فراهم کردن قابلیت لغو فرآیند صدور دارایی و معرفی جایگزین‌های قانونی به جای آن، یکی دیگر از روش‌های پیشنهادی است. تاکنون چند نهاد رگولاتوری مختلف به تکنولوژی بلاک چین علاقه نشان داده‌اند. آنها از قابلیت‌های بلاک چین در کاهش هزینه و ناکارآمدی‌ها اطلاع دارند و ظاهرا، مشتاق هستند که با این صنعت همکاری داشته باشند.

نیاز به یک دفترکل نقدی منسجم

یک دفترکل نقدی قابل تعامل، به چند گام واسطه‌ای نیاز دارد. ارزهای دیجیتال موجود، به عنوان یک منبع ارزش پایدار شناخته نمی‌شوند و برای این باید موضوع باید راهکاری ارائه شود. برای انجام نوآوری در این حوزه، روش‌های مختلفی وجود دارد، ولی اساسا، پول نقد به عنوان یک نوع دیگر از کلاس دارایی در دفترکل شناخته می‌شود.

 شرکت‌های تجاری می‌توانند ارز دیجیتال مخصوصی را برای استفاده بین بانکی صادر کنند (با یک ارزش پایدار و با پشتوانه دارایی‌های نقدی تضمینی یا بدون ریسک.) یک راه ساده دیگر عبارت است از: استفاده از حساب‌های بانکی که مشتریان با هدف تجارت نسبت به سپرده‌گذاری نقدی در آنها اقدام می‌کنند. هر تغییری که در دفترکل نقدی انجام شود، باید در حساب تجاری نیز اعمال شود.

استانداردها و قوانین مشترک

در بخش‌های خاصی از صنعت باید هماهنگی وجود داشته باشد. برای مثال: این که سیستم باز است (مانند بیت کوین) یا بر اساس دسترسی مجوزمحور طراحی شده است؛ اصول تعامل صحیح با دفترکل چه هستند؛ شبکه‌های مختلف تا چه حدی با هم همکاری دارند؛ تا چه حدی احتمال دارد که پروتکل‌های اجماعی و حفاظتی مختلف با خطای کدنو یسی مواجه شده و سیستم را مختل کنند (به طور ویژه در مورد قراردادهای هوشمند). تمامی نکات مذکور مهم هستند و در توسعه اولیه سیستم‌ها و استانداردهای جدید تعاملی، حتما باید مورد توافق قرار بگیرند. باید به شکلی روشن و شفاف، توافق حاصل شود که بلاک چین چگونه مدیریت خواهد شد و ارتقا خواهد یافت. این امر شامل عملیات نظارتی، تاییدیه‌های به روزرسانی، موافقت بر سر نقش‌ها و مسئولیت‌ها و غیره است.

ریسک‌های عملیاتی تراکنش

همواره همراه با ظهور تکنولوژی‌های جدید، ریسک‌های عملیاتی جدیدی نیز پدیدار خواهند شد و فرقی هم ندارد که این تکنولوژی، به صورت موازی با زیرساخت‌های موجود مورد استفاده قرار گرفته شده باشد یا با کنار زدن کلی روش‌های سنتی، به عنوان راهکاری جایگزین به کار گرفته شود. به منظور کسب اطمینان از به حداقل رسیدن این ریسک‌های عملیاتی، باید اقدامات زیادی انجام بگیرد. برای مصون ماندن از آسیب‌های نقص فنی، باید تمهیدات مناسبی اندیشیده شود تا در صورت بروز چنین مشکلی، اعضا بتوانند خیلی سریع داده‌های خود را بازگردانی کنند و یا به صورت موقتی به اکوسیستم سنتی بازگردند.

مدیریت فعالیت به صورت ناشناس

فعالیت به صورت ناشناس، یکی از الزامات حیاتی برای بسیاری از عملیات بازارهای سرمایه است. رمزنگاری می‌تواند نقش تاثیرگذاری در محافظت از ناشناس ماندن هویت در بلاک چین داشته باشد. رمزنگاری مستلزم استفاده از رکوردهای مدیریتی دقیقی است که برای هر عضو به صورت مجزا از بلاک چین نگهداری می‌شوند و در هنگام لزوم مورد رمزگشایی قرار می‌گیرند. در زمان به اشتراک‌گذاری انتخابی اطلاعات با طرف مقابل به منظور تضمین اعتبار، ممکن است نتوانیم جلوی خطاهای مرتبط با نقض داده را بگیریم. حال سوال اساسی که وجود دارد، این است که چگونه می‌توان بین هویت‌های رمزنگاری شده و هویت‌های واقعی ارتباط برقرار کرد؟

 برخی افراد معتقدند که برای اعتبارسنجی گره‌های شبکه‌های مجوز محور می‌توان از ارزیابی‌های مرتبط با شناخت مشتری استفاده کرد. برخی دیگر، راهکار پیشرفته‌تری را پیشنهاد می‌کنند و می‌گویند که با ارائه یک سرویس مدیریت هویت مستقل از اعتبارسنجی داده، می‌توانیم کار اعتبارسنجی گره‌های شبکه را انجام دهیم.
علاوه بر آن، یک درجه‌بندی هم وجود دارد مبنی بر اینکه هر کدام از رگولاتورها برای نظارت مناسب بر بازار و مقابله با فرآیندهای تامین مالی تروریسم و ضدپولشو یی، تا چه میزان به داده‌های شناخته شده در دفترکل نیاز دارند

 


برای استفاده از بلاک چین در بورس، از کجا باید شروع کنیم؟


برای استفاده از بلاک چین در بورس از کجا باید شروع کنیم؟

 

موارد کاربرد اولیه این طور نیست که دست اندرکاران بازارهای سرمایه بتوانند یک شبه تحول بزرگی در سیستم‌های خود اعمال کنند؛ مسیر پذیرش بلاک چین در بازارهای سرمایه، روندی گام به گام خواهد داشت. سیستم بازارهای سرمایه بزرگ است، پیچیدگی دارد و از اهمیت زیادی برخوردار است؛ در نتیجه ابتدا باید موارد کاربرد جداگانه‌ای برای تکنولوژی بلاک چین تعریف شود و سپس راهکارهای مناسبی برای آن توسعه داده شود.

در ابتدا، این موارد کاربردی باید به صورت خودکفا مورد استفاده قرار بگیرند؛ بدین ترتیب که در کنار ساختار فعلی بازار و بدون وابستگی به حجم انبوه دارایی‌های ثبت شده در بلاک چین به کار گرفته شوند. در شکل زیر، مجموعه‌ای از موارد کاربردی احتمالی این تکنولوژی نشان داده شده است. متخصصان فنی بانک‌ها، شرکت‌های زیرساختی و استارت‌آپ‌های فین‌تک، در حال تحقیق در حوزه نرم‌افزاری این مفاهیم هستند و قصد دارند با همکاری موسسات مختلف، نمونه‌هایی آزمایشی را مورد ارزیابی قرار دهند. هر کدام از این نمونه‌های آزمایشی بلاک چینی که سربلند از امتحان بیرون بیایند، خیلی سریع در مقیاسی گسترده مورد استفاده قرار خواهند گرفت.

 

برای استفاده از بلاک چین در بورس، از کجا باید شروع کنیم؟

 


شیوه پیاده‌سازی بلاک چین در بازارهای سرمایه


شیوه پیاده‌سازی بلاک چین در بازارهای سرمایه

 

نحوه توسعه بلاک چین، چشم‌انداز آینده را شکل خواهد داد و نقش اعضای فعلی بازارهای سرمایه را تعیین خواهد کرد. آیا تکنولوژی بلاک چین به کمک اعضای کنونی بازار خواهد شتافت یا تازه واردی است که با هدف کنار گذاشتن دست اندرکاران امروزی ایجاد شده است؟ آیا تکنولوژی بلاک چین زیرساخت جدیدی است که قصد جانشینی به جای عملیات موجود را دارد یا با هدف ایجاد یک سیستم رقابتی ایجاد شده است؟

ما در مورد شیوه پیاده‌سازی بلاک چین در بازارهای سرمایه، سه شرایط احتمالی را در نظر گرفته‌ایم: چالش‌گران، همکاری کنندگان و سیاست‌های الزامی.

 

شیوه پیاده‌سازی بلاک چین در بازارهای سرمایه

 

چالش‌گران

رویکرد چالشگر این نیست که دیگران را به استفاده از تکنولوژی بلاک چین ملزم کند. این احتمال وجود دارد که تعدادی از برنامه‌های کاربردی نوین، به شکلی موفق اجرا و مورد استفاده قرار بگیرند. با این حال نباید فراموش کنیم که صنعت بازار سرمایه به بازیگران قدرتمند و قوانین رگولاتوری سفت و سخت خود معروف است و دست اندرکاران آن بسیار محافظه‌کارانه عمل می‌کنند. در حال حاضر، برای توسعه موارد کاربرد جدید در این صنعت، شور و شوق فراوانی وجود دارد. زمانی می‌توان از سودآور بودن موارد کاربرد جدید مطمئن شد که شبکه کاربران آنها از حجم مناسبی برخوردار باشد؛ از این رو، توسعه یک مدل کسب‌وکاری درآمدزا کاری دشوار است. چالش‌گران برای این که بتوانند به نرخ پذیرش قابل قبولی در بازار دست پیدا کنند و بر کسادی غلبه کنند، باید از اهرم‌هایی قوی استفاده کنند.

کاهش دادن هزینه‌ها و ریسک‌های کاربران نمونه‌هایی از این اهرم‌ها به شمار می‌روند. این موضوع که میزان موفقیت کسب‌وکارهای شبکه‌ای به میزان استقبال اعضای دیگر بازار بستگی دارد، یکی از چالش‌های این نوع از کسب‌وکار به شمار می‌رود. فضای بازارهای سرمایه بسیار متمرکز است؛ چنین برآورد می‌شود که برخی از استارت‌آپ‌ها، به دلیل ناتوانی در جذب دائمی کاربر در این فضا و نداشتن جریان درآمدی ماندگار، به محض تمام شدن منابع نقدی خود، از بازار به بیرون رانده شوند. همانند هر تکنولوژی نوظهور دیگر، انتظار می‌رود که نرخ شکست استارت‌آپ‌های بلاک چینی به 90 درصد برسد.

برنامه‌های کاربردی موفق باعث ایجاد اکوسیستم‌های موازی جدیدی خواهند شد؛ هم بازیگران جدید و هم کاربران موجود از این اکوسیستم استقبال خواهند کرد. به عنوان نمونه‌ای احتمالی از یک برنامه کاربردی موفق، می‌توان به یک دفترکل اوراق قرضه شرکتی اشاره کرد که روش‌هایی ارزان و کارآمد را برای تجارت اوراق بهادار ارائه می‌دهد. اگر این نمونه ابتکاری بتواند در مقایسه با همتایان دیگر خود، خدماتی ارزانتر و کارآمدتر را ارائه دهد، کاربران به سمت آن جذب می‌شوند. احتمال دارد با گذشت زمان، این دفترکل اوراق قرضه به چنان محبوبیتی دست یابد که برای صدور اوراق قرضه، تنها از این تکنولوژی استفاده شود.

نوآوری‌های مشارکتی

موفقیت رویکرد مشارکتی بــه میزان پذیرش آن توسط دست اندرکاران موجود بستگی دارد. الزامی که برای رسیدن به اجماع وجود دارد (دست کم در حجم مشخصی از این صنعت) ، زمانبر است و همین امر، یکی از موانع پیش روی نوآوری‌های مشارکتی محسوب می‌شود. موانع دیگر این رویکرد عبارتند از:

متفاوت بودن اولویت‌های رقابتی، جایگاه سایر بازیگران در زنجیره ارزش، اختلاف نظر در مسائل فنی و کسادی بازار.

به عنوان یکی از نمونه‌های نوآوری غیر تکنولوژیکی در بازارهای سرمایه می‌توان به انجمن بین‌المللی سوآپ و اوراق مشتقه اشاره کرد. درســت است که این نوآوری در نهایت توانست مزایای بسیاری برای صنعت ایجاد کند، ولی در مسیر دستیابی به پذیرش عمومی، چالش‌های بسیاری را پشت سر گذاشت.

در حال حاضر، فعالان بازارهای سرمایه در تلاش هستند تا هم در بخش‌های داخلی و هم در قالب کنسرسیوم و با همکاری سایر اعضا، از مزایای تکنولوژی بلاک چین بهره‌مند شوند. به نظر می‌رسد که سرمایه‌گذاری در این حوزه ادامه خواهد داشت و اعضای کنسرسیوم نیز در هماهنگی با یکدیگر به ایجاد هماهنگی در استانداردها، پروتکل‌های فنی و مسائل رگولاتوری و قانونی خواهند پرداخت. راه اندازی شرکت‌هایی مانند  CEV R3و نوآوری‌هایی مانند دفترکل توزیع شده پساتجارتی، نمونه‌هایی اولیه از فعالیت‌هایی هستند که در این زمینه انجام گرفته‌اند.

نوآوری‌های الزامی در بازار سرمایه

سیاستگذاران عمدتا زمانی وارد صنعت مالی می‌شوند که بخواهند هزینه‌ها را برای مشتری نهایی کاهش دهند و یا ریسک‌های سیستمی را به حداقل برسانند. این رویکرد سرعت بسیار اندکی دارد. در ابتدا مرجع سیاست‌گذاری تصمیم می‌گیرد تغییراتی را اعمال کند؛ متصدیان بازار پس از انجام یک همفکری عمومی، تصمیم می‌گیرند تا با تغییرات مذکور مخالفت کنند.

در نهایت این تغییرات به شکل یک دستورالعمل نهایی درمی‌آیند و به عنوان یک فرآیند جدید مورد پذیرش قرار می‌گیرند. در زمینه بلاک چین، این امر زمانی انجام می‌گیرد که تکنولوژی مذکور کارایی خود را اثبات کرده و برای مدتی، به صورت موازی در بازار پیاده‌سازی شده باشد. البته بیانیه اخیر بورس اوراق بهادار استرالیا مبنی بر تولید نسل جدید نهاد سپرده‌گذاری مرکزی اوراق بهادار با استفاده از تکنولوژی بلاک چین، نشان از این دارد که دست اندرکاران تمایل دارند تکنولوژی نوظهور بلاک چین را در زیرساخت‌های خود به کار بگیرند. «تارگت 2 سکیوریتیز» که با هدف تسویه اوراق بهادار و توسط بانک مرکزی اروپا اجرایی شـد، نمونه‌ای شاخص از همین تغییرات الزام آور است. پیش از این بانک انگلستان نیز در اقدامی مشابه، «کرست» را در بریتانیا پیاده‌سازی کرده بود. جالب اینجاست که کرست خیلی سریع اجرایی شد. یکی از دلایل این امر، عملکرد ناموفق سیستم تسو یه قبلی بود که به دست بورس اوراق بهادار لندن راه اندازی شده بود. در نتیجه این شکست، بازار پذیرفت که تغییر الزامی است و نمی‌توان از آن اجتناب کرد.

 

 بیشتر بخوانید:

کاربرد بلاک چین در بورس و بازارهای سرمایه (بخش اول)

کاربرد بلاک چین در زنجیره تامین (بخش اول)

کاربرد بلاک چین در زنجیره تامین (بخش دوم)

کاربردهای مهم بلاک چین (بخش اول)

کاربردهای مهم بلاک چین (بخش دوم)

کاربرد بلاکچین در صنعت نفت و گاز

بلاکچین بستری امن برای انتخابات (بخش اول)

بلاک چین و مبارزه با پول شویی

فناوری بلاک چین و بانکداری

بلاک چین و بازتعریف اعتماد سیاسی

بلاک چین و آینده زیر ساخت های مالی (بخش اول)

بلاک چین و آینده زیر ساخت های مالی (بخش دوم)

بلاک چین در سیستم‌های پرداخت

فرصت‌ها و چالش‌های بلاک چین در صنعت بیمه (بخش اول)

فرصت‌ها و چالش‌های بلاک چین در صنعت بیمه (بخش دوم)

بلاک چین در صنعت مخابرات (بخش اول)

بلاک چین در صنعت مخابرات (بخش دوم)


منبع: مرکز تحقیقات بلاکچین


آموزش صفر تا صد ترید و تحلیل تکنیکال ارزهای دیجیتال، بورس و فارکس

درباره ما

"مرکز تحقیقات بلاک چین" به‌عنوان بزرگترین وب سایت تخصصی، پژوهشی و آموزشی بلاک چین در جهان توسط مجموعه ای از متخصصان حوزه بلاک چین و ارزهای رمزنگاری شده از سال 1396 به ‌صورت رسمی فعالیت خود را آغاز نمود.


ادامه درباره ما

 

ارتباط با پشتیبانی در تلگرام bircsupport1@

شماره تماس: ۲۷۹۳۱۹۵-۰۹۲۱

کانال تلگرام مرکز تحقیقات بلاکچین