آموزش ترید و تحلیل تکنیکال - مرکز تحقیقات بلاک چین

صفر تا صد بلاک‌چین برای مبتدیان

صفر تا صد بلاک‌چین برای مبتدیان

 

در سال 2008 یک فرد یا گروهی از افراد که هویت آن هنوز هم شناسایی نشده، با نام مستعار ساتوشی ناکاموتو (Satoshi Nakamoto) با انتشار مقاله ای بیت‌کوین را به عنوان یک سامانه‌ی پرداخت الکترونیک همتا به همتا معرفی کرد و سپس کدهای این پول دیجیتال را به صورت متن باز در اختیار عموم مردم قرار داد. بنابراین فناوری بلاک چین برای اولین بار در کدهای اصلی برنامه ‌نویسی بیت‌کوین مورد استفاده قرار گرفت و شبکه بیت کوین بر اساس این فناوری پایه ریزی شد. در ادامه مقاله به آموزش صفر تا صد بلاک چین خواهیم پرداخت.


بلاک چین چیست؟


بلاک چین نوع خاصی از پایگاه داده (Database) می‌باشد که داده‌ها در آن فقط می‌توانند اضافه شوند و امکان تغییر یا حذف داده‌ها در آن وجود ندارد. بلاک چین همانطور که از نامش پیداست، زنجیره‌ای از بلاک‌های حاوی اطلاعات است که به پایگاه داده اضافه می‌شوند. هر بلاک به بلاک قبل از خود متصل است و معمولاً برای تأیید اعتبار خود، حاوی ترکیبی از اطلاعات تراکنش‌ها، برچسب‌های زمانی (Timestamps)، و سایر ابرداده‌های (Metadata) دیگر است. از آن‌جایی که این بلاک‌ها به یکدیگر پیوند خورده‌اند، به هیچ وجه نمی‌توان اطلاعات ورودی آن‌ها را ویرایش، حذف یا اصلاح کرد، زیرا این کار باعث می‌شود تمامی بلاک‌های بعدی نامعتبر شوند.

 


 بلاک چین چگونه کار می‌کند؟


احتمالاً با مطالعه‌ مقدمه‌ این مقاله، بلاک چین یک فناوری ساده و ناکارآمد به نظر بیاید و این سؤال را در ذهنتان ایجاد کند که این سیستم چه مزایای خاصی در مقایسه با سایر سیستم‌های موجود دارد؟ در جواب باید گفت که ویژگی اصلی بلاک چین این است که به کاربران این امکان را می‌دهد تا به طور هماهنگ و بدون نیاز به اعتماد به یکدیگر، بر سر یک موضوع مشترک به توافق برسند. این فناوری با استفاده از یک شبکه‌ی توزیع شده، امکان تقلب و دستکاری طرفین را از بین می‌برد و در اینصورت، امنیت سطح بالایی خواهد داشت. کاربران می‌توانند با دانلود نرم‌افزارهای مربوطه، بلاک چین مورد نظر خود را اجرا کرده و وضعیت آن را به طور مستقل مورد بازبینی قرار دهند. این نرم‌افزار بعد از اجرا روی دستگاه کاربر، با نرم‌افزارهای کاربران دیگر ارتباط برقرار می‌کند، تا بتوانند با همکاری یکدیگر، اطلاعات را آپلود و دانلود کنند (اطلاعاتی از قبیل تراکنش‌ها و بلاک‌ها). 

 

بلاک چین چگونه کار می‌کند؟

 

هر کاربر با دانلود بلاک‌ها، این مورد را بررسی می‌کند که آیا آن ها تحت قوانین سیستم بوجود آمده‌اند؟ پس از تأیید این موضوع، اطلاعات مربوطه، به همتایان (Peers) دیگر ارسال می‌شوند. این کار باعث می‌شود تا اکوسیستمی متشکل از صدها هزار واحد بوجود بیاید که به طور همزمان نسخه یکسانی از پایگاه داده را اجرا می‌کنند که این واحدها، «گره» یا Node نام دارند.

 


 اطلاعات چگونه به بلاک چین اضافه می‌شوند؟


در صورت ثبت اطلاعات اشتباه، یکپارچگی بلاک چین زیر سؤال می‌رود. از طرفی، در سیستم‌های توزیع شده، هیچ رهبر یا مدیری برای اداره‌ی دفترکل (لجر) وجود ندارد. پس چطور می‌توان از صداقت رفتار شرکت‌کنندگان مطمئن شد؟ ساتوشی ناکاموتو، یک سیستم «اثبات کار» (Proof-of-Work) را ابداع کرد که به کاربران امکان می‌دهد یک بلاک را برای پیوستن به شبکه، پیشنهاد دهند. کاربران برای اینکه قادر به پیشنهاد بلاک باشند، باید از قدرت محاسباتی دستگاه خود استفاده کنند تا راه حلی که توسط پروتکل بوجود آمده را حدس بزنند (این امر شامل رمزنگاری مکرر داده‌ها برای تولید عددی است که در زیر یک مقدار خاص قرار می‌گیرد). این فرایند، استخراج (Mining) نام دارد. اگر ماینر (استخراج‌کننده) راه‌حل را به درستی حدس بزند، بلاکی (حاوی تراکنش‌های تأیید نشده که توسط همتایان ارسال شده‌اند) ساخته شده و زنجیره را گسترش می‌دهد. در ازای این کار، ماینر مقداری از توکن (Token) اختصاصی بلاک چین را به عنوان پاداش دریافت می‌کند.

رمزنگاری یا هشینگ (Hashing) با تابع یکطرفه، به این معنی است که حدس زدن مقدار ورودی از روی مقدار خروجی، تقریباً غیر ممکن می‌باشد. اما با داشتن مقدار ورودی، به راحتی می‌توان مقدار خروجی را تأیید کرد. با این روش، هر شرکت‌کننده می‌تواند تأیید کند که ماینر، یک بلاک «معتبر» تولید کرده است و هیچ بلاک‌ نامعتبری مورد تأیید قرار نمی‌گیرد. در این سناریو، ماینرهای متقلب هیچ پاداشی دریافت نمی‌کنند و سرمایه خود را در تلاش برای ایجاد بلاک‌های نامعتبر هدر می‌دهند. در سیستم‌های ارزهای دیجیتال، استفاده از کلید‌های رمزنگاری خصوصی یا عمومی تضمین می‌کند که طرفین نمی‌توانند وجوهی را که در اختیار ندارند، خرج کنند. کوین‌ها به کلیدهای خصوصی گره خورده‌اند (این کلیدها تنها در اختیار کاربر هستند)، و فقط یک امضای معتبر که انتقال آنها را تأیید کند، اجازه خرج کردنشان را می‌دهد. «اثبات کار» پرکاربردترین طرح برای دستیابی به اجماع بین کاربران است، اما این طرح تنها گزینه موجود نیست. گزینه‌ های دیگری مانند «اثبات سهام» (Proof-of-Stake) در حال توسعه هستند، اگرچه این گزینه‌ها هنوز جای کار دارند، اما «مکانیزم‌های اجماع ترکیبی» (Hybrid Consensus Mechanisms) مدتی‌ است که مورد استفاده قرار می‌گیرند.

 


 چه کسی بلاک چین را اختراع کرد؟


ایده اولیه‌ی بلاک چین (به اوایل دهه 90 میلادی برمی‌گردد. دو محقق به نام‌های Scott Stornetta و Stuart Haber مقاله‌ای تحت عنوان «چگونه به یک سند الکترونیکی برچسب زمانی بزنیم» (How to Time-Stamp a Digital Document) منتشر کردند و راهکارهای موثری برای برچسب زمانی زدن فایل‌ها به طوری که غیر قابل ویرایش و دستکاری باشند، ارائه دادند. روش ارائه شده توسط این دو محقق کامل نبود و برای اجرا، نیازمند اعتماد به اشخاص ثالث بود. با اینکه فناوری بلاک چین توسط راهکارهای خلاقانه دانشمندان حوزه رایانه توسعه یافته، اما شخصی با نام «ساتوشی ناکاموتو» مؤسس اصلی آن است و به عنوان پدر این فناوری شناخته می‌شود. 

 


 بلاک چین‌ها قادر به انجام چه کارهایی هستند؟


ارزهای دیجیتال تنها بخش کوچکی از کاربردهای بلاک چین را شامل می‌شوند. بعد از ظهور ارزهای غیرمتمرکز، بسیاری از افراد از پتانسیل محاسبات غیرمتمرکز آگاه شدند. بلاک چین‌های نسل اول مانند بیت‌کوین یک پایگاه داده مشترک از معاملات را ارائه کردند، بلاک چین‌های نسل دوم مانند اتریوم هم «قراردادهای هوشمند» را بوجود آوردند. این برنامه‌ها که در بلاک چین اجرا می‌شوند، انتقال توکن‌ها را تحت شرایط و ضوابط خاصی میسر می‌سازند. 

در قراردادهای هوشمند هیچ سرور مرکزی، کد را اجرا نمی‌کند، یعنی با حذف هاستینگ، نقطه شکست مرکزی (Central Point of Failure) از بین می‌رود. کاربران می‌توانند نرم‌افزار مربوطه (که در دسترس عموم است) را مورد بازبینی قرار دهد، و توسعه‌دهندگان قادرند قراردادها را طوری طراحی کنند که امکان تغییر و توقف در آنها وجود نداشته باشد.

برخی از کاربردهای بلاک چین شامل موارد زیر می‌شوند:

  • ارزهای دیجیتال

    ارزهای دیجیتال، ابزار قدرتمندی برای انتقال ثروت هستند که هیچ نقطه شکست و واسطه‌ای در آنها وجود ندارد. برخلاف بانک‌ها که عملیات انتقال وجه را با تأخیر انجام می‌دهند، ارزهای دیجیتال می‌توانند وجوه را طی چند ثانیه به شخص دیگری در سراسر جهان، منتقل کنند. امکان مصادره‌ی کوین وجود ندارد و تراکنش‌ها غیر قابل برگشت و توقیف (Freeze) هستند. 
  • پرداخت‌های مشروط

    آلیس و باب به یکدیگر اعتماد ندارند، اما می‌خواهند روی نتیجه یک مسابقه ورزشی شرط‌بندی کنند. هر دوی آنها مقدار 10 اتریوم را به یک قرارداد هوشمند، که اطلاعات را توسط یک اوراکل دریافت می‌کند، ارسال می‌کنند. در پایان مسابقه، قرارداد ارزیابی می‌کند که کدام تیم برنده شده و 20 اتریوم را به برنده پرداخت می‌کند.
  • داده‌های توزیع شده

    گرچه بلاک چین‌ها با برخی از مشکلات مقیاس‌پذیری (Scalability) مواجه هستند، اما می‌توانند برای مدیریت فایل‌ها، با ابزارهای ذخیره‎سازی توزیع‌شده، ادغام شوند. با میزبانی داده‌ها در بستری خارج از زنجیره، می‌توان کنترل دسترسی (Access Control) را از طریق قرارداد هوشمند مدیریت کرد.
  • توکن‌های امنیتی

    گرچه این توکن‌ها تا حدودی ریسک‌های مربوط به طرفین قرارداد را به همراه دارند، اما استفاده از آنها می‌تواند باعث پیشرفت بخش مالی شود. توکن‌های امنیتی دو ویژگی «نقدینگی» و «قابلیت انتقال» را ارائه می‌دهند و امکان تبدیل دارایی‌ها (مانند سرمایه و ملک) به توکن را فراهم می‌کنند.

 


موارد استفاده بلاک چین چیست؟


موارد استفاده بلاک چین چیست؟

 

فناوری بلاک چین، طیف گسترده‌ای از موارد استفاده را شامل می‌شود که در ادامه به برخی از آنها اشاره می‌کنیم:

  • زنجیره‌های تأمین

    زنجیره‌های تأمین، هسته‌ی اصلی بسیاری از کسب و کارهای موفق هستند و کالاها را از تأمین‌کننده به دست مصرف‌کننده می‌رسانند. با این حال، هماهنگی چندین سهام‌دار در یک صنعت خاص، کار دشواری است. با استفاده از فناوری بلاک چین، یک اکوسیستم تعاملی که متکی به یک بانک اطلاعاتی تغییرناپذیر است، می‌تواند سطح جدیدی از شفافیت را برای بسیاری از صنایع به ارمغان بیاورد.
  • گیمینگ

    گیمرها به شرکت‌هایی که سرورها را کنترل می‌کنند، وابسته هستند. کاربر دارای هیچگونه حق مالکیت واقعی نیست و دارایی های درون بازی تنها تحت عناوین خاصی موجودیت دارند. با بکارگیری روش‌های مبتنی بر بلاک چین، کاربران مالک واقعی دارایی های خود خواهند شد (در قالب توکن‌های تبدیل‌پذیر و غیرتبدیل‌پذیر) و می‌توانند آنها را به بازی‌ها و مارکت‌های دیگر منتقل کنند.
  • خدمات درمانی

    فناوری بلاک چین بدلیل شفافیت و امنیت، بستری ایده‌آل برای ذخیره سوابق پزشکی است. حوزه درمان و سلامت کنونی (متشکل از بیمارستان‌ها، کلینیک‌ها و سایر ارائه دهندگان خدمات درمانی) بطور چشمگیری چند‌پارچه و مجزا می‌باشد و اتکا به سرورهای متمرکز، اطلاعات حساس این حوزه را در معرض خطر قرار می‌دهد. با استفاده از پروتکل رمزنگاری بلاک چین، سوابق درمانی به گونه‌ای ذخیره می‌شوند که بیماران قادر به حفظ حریم خصوصی خود باشند، و می‌توان اطلاعات مورد نیاز را با مؤسسات درمانی در سراسر دنیا (که دسترسی به بانک اطلاعاتی دارند) به اشتراک گذاشت.
  • ارسال بین‌المللی پول

    ارسال بین‌المللی پول توسط سیستم بانکداری سنتی، کار پر مشقتی است. موعد تسویه و هزینه‌های بالا، باعث ناکارآمدی این روش برای تراکنش‌های فوری می‌شود، زیرا شبکه‌ی پیچیده‌ای از واسطه‌ها در این فرآیند دخیل هستند. بلاک چین و ارزهای دیجیتال، این واسطه‌ها را حذف می‌کنند. در حال حاضر طیف وسیعی از پروژه‌ها از این فناوری استفاده می‌کنند تا امکان انتقال سریع و ارزان پول را فراهم نمایند.
  • هویت‌های دیجیتالی

    دنیای کنونی به شدت نیازمند یک راه حل هویتی برای عصر دیجیتال است. هویت‌های فیزیکی را می‌توان جعل کرد، از طرفی بسیاری از افراد فاقد هویت فیزیکی هستند. هر کاربر با داشتن یک «هویت خود مختار» (Self-Sovereign Identity) و اتصال آن به (لجر) بلاک چین، می‌تواند اطلاعات هویتی خود را، بدون در خطر انداختن حریم شخصی، به هر طرف ثالثی که می‌خواهد بفرستد. 
  • اینترنت اشیا (IOT)

    بسیاری بر این باورند که فناوری بلاک چین، تعداد و نوع دستگاه‌های فیزیکی متصل به اینترنت را در محیط‌های خانگی و صنعتی، افزایش خواهد داد. تصور می‌شود که تکثیر این دستگاه‌ها، نیازمند نوع جدیدی از پرداخت‌های «ماشین-به-ماشین» (M2M) باشد. این امر مستلزم یک سیستم با توان عملیاتی بالا برای پردازش پرداخت‌های خرد است.
  • حاکمیت

    از آنجایی که شبکه‌های توزیع شده، قوانین مربوط به خود را اجرا می‌کنند، جای تعجب نیست که بتوانند برای حذف واسطه‌های دخیل در فرایندهای حاکمیتی محلی، ملی، و حتی بین المللی، کاربرد داشته باشند. حاکمیت بلاک چین تضمین می‌کند که همه شركت‌كنندگان مي‌توانند در تصميم گيري‌ها شركت كنند، و یک دید کلی از تمامی سیاست‌های اجرایی را در اختیار افراد می‌گذارد.
  • امور خیریه

    سازمان‌های خیریه غالباً با محدودیت‌هایی در نحوه پذیرش وجوه مواجه هستند. "رمزنگاری-خیرخواهانه" (Crypto-Philanthropy) با استفاده از فناوری بلاک چین، این محدودیت‌ها را دور می‌زند. با توجه به خصوصیات ذاتی بلاک چین که شفافیت بیشتر، مشارکت جهانی و کاهش هزینه‌ها را تضمین می‌کند، بستری مناسب برای به حداکثر رساندن تأثیرات امور خیریه فراهم شده است.

 


نتیجه گیری


بلاک چین‌های عمومی، سیستم‌هایی هستند که به مجوز نیازی ندارند، یعنی برای مشارکت در این فناوری، نیازی به گذارندن مراحل احراز هویت نخواهید داشت. اگر قصد استفاده از بیت‌کوین و سایر ارزهای دیجیتال را دارید، کافیست نرم‌افزار مربوطه را دانلود کرده و به شبکه ملحق شوید. از آنجایی که این لجرها در دسترس عموم هستند، منع افراد از مشارکت بسیار دشوار می‌باشد، و آفلاین شدن کل شبکه تقریبا غیرممکن است. این سطح از دسترسی، بلاک چین را به ابزاری جذاب تبدیل می‌کند. اگرچه محبوب ترین کاربرد بلاک چین در حوزه معاملات مالی است، اما بسیاری از بخش‌های دیگر وجود دارند که به کارگیری این فناوری در آنها می‌تواند در آینده مفید واقع شود.

 

بیشتر بخوانید:

فناوری بلاک چین چگونه کار می کند؟ (هر آنچه که باید بدانید)

بلاک چین DeFi چیست؟ چشم انداز امور مالی غیر متمرکز

کاربرد بلاک چین در بورس و بازارهای سرمایه (بخش اول)

کاربرد بلاک چین در زنجیره تامین (بخش اول)

کاربرد بلاک چین در زنجیره تامین (بخش دوم)

کاربردهای مهم بلاک چین (بخش اول)

کاربردهای مهم بلاک چین (بخش دوم)

کاربرد بلاکچین در صنعت نفت و گاز

بلاکچین بستری امن برای انتخابات (بخش اول)

بلاک چین و مبارزه با پول شویی

فناوری بلاک چین و بانکداری

بلاک چین و بازتعریف اعتماد سیاسی

بلاک چین و آینده زیر ساخت های مالی (بخش اول)

بلاک چین و آینده زیر ساخت های مالی (بخش دوم)

بلاک چین در سیستم‌های پرداخت

فرصت‌ها و چالش‌های بلاک چین در صنعت بیمه (بخش اول)

فرصت‌ها و چالش‌های بلاک چین در صنعت بیمه (بخش دوم)

بلاک چین در صنعت مخابرات (بخش اول)

بلاک چین در صنعت مخابرات (بخش دوم)


منبع: مرکز تحقیقات بلاکچین


آموزش صفر تا صد ترید و تحلیل تکنیکال ارزهای دیجیتال، بورس و فارکس

درباره ما

"مرکز تحقیقات بلاک چین" به‌عنوان بزرگترین وب سایت تخصصی، پژوهشی و آموزشی بلاک چین در جهان توسط مجموعه ای از متخصصان حوزه بلاک چین و ارزهای رمزنگاری شده از سال 1396 به ‌صورت رسمی فعالیت خود را آغاز نمود.


ادامه درباره ما

 

ارتباط با پشتیبانی در تلگرام bircsupport1@

کانال تلگرام مرکز تحقیقات بلاکچین